Sorumuzun cevabı yukarıdaki adreste yeni
açıklanan SALSA YARIŞMA TALİMATI'nda yer almaktadır. Okullarda bir spor branşı talimatnamesi nasıl hazırlanmamalı diye bir ders olsa, orada örnek olarak okutulacak kadar yetersiz bir talimatname maalesef.
Her yarışmada ayrı talimatlar,
kurallar uygulama geleneği yine değişmemiş. Sezon başında tek bir talimat
açıklanması ve bunun sezon boyunca uygulanması gerekirken ve bu durum defalarca
dile getirilmişken, bu hatadan hala dönülmüyor olması ve her yarışmaya yeni
kurallar getirilmesi son derece önemli bir sorundur.
Madde madde ilerleyerek bu
talimatnamedeki, bir talimatnamede bulunmaması gereken çelişkiler, ifade
eksikliklerine değineceğim. Maalesef
Salsa Teknik Komitesi bu branşı daha objektif değerlendirmelerin
yapılabileceği, farklı yorumlamalar sebebiyle oluşan tartışmalardan arınmış bir
hale getirecek kurallar silsilesini oluşturma konusunda eksik kalmaktadır.
Konuya her zaman olduğu gibi bireysel yorumlarla yaklaşılmış ve bu tip
talimatların olmazsa olmazı diyebileceğimiz evrensel sportif bakış açısı hiç
değerlendirilmemiştir. İnceleyelim:
Önce talimatta geçen
ibareyi kullanıyor, akabinde parantez içerisinde yorumumu aktarıyor olacağım…
2012-2013 Salsa Türkiye Şampiyonasına ait figür
tanımlamaları, 2012-2013 Salsa Yarışma Talimatı Madde-4 te belirtildiği üzere uygulanacaktır. (Bu talimat tam olarak nerede yayımlanmıştır? Bu kadar önemli
bir konunun TDSF internet sitesinin sabit kurallar bölümü olan MEVZUATLAR
bölümünde yer almıyor olması nasıl açıklanabilir? Sporcular ve antrenörler
nasıl bulamadıkları bir şeyi referans alacaklar?)
TDSF Ulusal yarışmalarında 24 çift ve üstü
katılım olduğunda re-dance uygulanabilir. (Uygulanabilir ifadesi ucu açık bir ibaredir. Bakınız Dans Sporu Kural
Kitapçığı bu konuda net bir şekilde “24 çift üzerinde redance UYGULANIR”
ifadesine yer veriyor. Uygulanabilir gibi, neye göre karar verileceği belli
olmayan açık bir ifade “kural” olamaz. Bu ancak şu anlama gelir: “24 çiftten az
katılım varsa redance uygulanamaz!”. Eh bunu da herhalde belirtmenin bir anlamı
yok değil mi? Yani herhalde TDSF salsa branşındaki hakemler ve ilgili herkes 24
çiftten az katılım olan bir yarışmada redance uygulamanın son derece gereksiz ve
anlamsız olduğunu biliyordur diye umuyorum? O halde bunu belirtmenin ne anlamı
var? Yok eğer redance yapılıp yapılmayacağına başhakem karar verecekse, o zaman
bu bir kural değildir… Neye göre karar verecek, kriterler nelerdir, bunların da
belirtilmesi gerekir. Daha doğrusu bu ibarenin kural olabilmesi için, 24 çift
ve üzerinde ki katılımlarda “REDANCE UYGULANIR” ibaresi kullanılmalıdır.)
Final turu, minikler, yıldızlar, gençler ve
büyükler yaş kategorisinde 6, yetişkinler yaş kategorisinde 10 çiften
oluşmaktadır. Ancak bu sayı eşitlik vb durumlardan dolayı artabilir –
azalabilir. (SKATING programının kullanılacağı ifade
edilen final derecelendirmelerinde 10 çiftle nasıl bir sıralama yapılacak,
SKATING programı 10 çiftle final puanlarının girilmesine izin verecek mi? Bu
konular araştırıldı mı, skating programını kullanmayı bilen kişilere danışıldı
mı karar aşamasında? Zira son dönemde salsa yarışmalarında skating işletimi
konusunda nasıl sorunlar yaşandığını biliyoruz, dolayısıyla salsa branşında
skating konusunda ciddi bir bilgi eksikliği olduğunu söyleyebiliriz. Buradan
hareketle eğer doğru bilgiler alınmadan bu karara varıldıysa ileride ciddi
sıkıntılar yaşanabileceğini söylememiz yanlış olmaz.)
Final turunda yarışacak çift sayısı baş
hakemin nihai kararına bağlıdır.
(Yarışmadan önce belirlenmesi gerekmiyor mu bu sayının? Başhakemin insiyatifine
saygı duymakla beraber, bu ibare de başhakeme sınırsız yetki vermektedir ve bu
her sporda tehlikelidir. Tıpkı dans sporu branşında olduğu gibi finalin belirli
sayıda çiftle yapılacağı, eşitlik halinde bu sayının bir çift artabileceği,
ancak 2 veya daha fazla çiftin eklenmesini gerektiren eşitliklerde alternatif
çözümlere gidileceği (gidilebileceği değil, net bir şekilde gidileceği) ve bu
çözümlerin neler olduğu ifade edilmelidir.
Kural kitapçıklarında ve talimatlarda “tanımsız ibare”
kullanılmamalıdır. Kullandığınız her ibareyi tanımlamalısınız, ancak bu şekilde
kişisel yorumdan uzaklaşarak, herkesin aynı şekilde okuyup anladığı bir
kurallar dizisi yaratabilirsiniz.
Yarışma – salon yönetmeni heat lere çıkacak
sporcuların takibi ile sorumludur. Bu sorumluluğu baş hakem ile koordineli
çalışarak yerine getirir. Sahaya çıkacak sporcu çiftlerin sayısını kontrol
etmek baş hakemin ve salon yönetmeninin takibindedir. Herhangi bir durumda
sahadaki sporcuların eksik olduğu görülürse, baş hakem bu durum hakkında bilgi
sahibi olmak için 3 kez anons yaptırır. Ardından sporcu çiftin yada sporcunun
geri dönütüne göre heat i başlatır. Başhakemin kararı belirtilen sıralama
uygulanması halinde nihaidir. (Bu ibarelerin son yarışmada yaşanan bazı
olaylar neticesinde buraya eklendiği çok net bir şekilde görülmektedir. Bu
belki ilgili komitelerin reaksiyon göstermesi açısından iyi bir hamle olarak
değerlendirilebilir. Ancak gidilen yön son derece yanlıştır maalesef. Yani bu
olaydan da ders alınmamış hatta daha kötüsü, alınması gerekenin tam tersi yönde
ders alınmış olması gerçekten üzücüdür. Yıllardır yarışmaların daha kaliteli
olmasının, salsanın “sporlaşması” üzerinden gerçekleşebileceğini söylüyoruz. Bu
da ancak yarışmacıların “sporcu” haline gelmeleriyle mümkün olabilir. Yani siz
piste çıkacak çiftleri tek tek sayma görevini o yarışmada görev alan birilerine
ihale ederseniz, zaten sporcu disipliniyle uzaktan yakından alakası olmayan bu
yarışmacılar “nasıl olsa bize haber verecekler” diye düşünerek iyice
gevşeyeceklerdir. Kaldı ki 300 çiftin katıldığı bir yarışmada bu kadar insanı
takip etmek ve kontrol altında tutmak, bütçesiz yapılan 10 kişinin zar zor
çalıştığı, kısıtlı insan gücünün kullanıldığı organizasyonlar son derece
zordur. Yapan bilir, Evren Hanım ve ekibine kolaylıklar diliyorum yeri
gelmişken. Bir de bu vazifeyi hakemlere, başhakeme, yarışma yönetmeni ve
ekibine eklerseniz, o yarışma sabaha kadar bitmez… Kaldı ki bu durum tamamen
sporcuyu savunan, hakemi ve organizasyonu sporcunun insiyatifine bırakan bir
kural olarak tanımlanmıştır. Oysa çok net bir şekilde tüm spor branşlarında
olduğu gibi, “sporcu kendi sırasını takip etmekle yükümlüdür”. TDSF gibi bir
devlet kurumunun “insan hakları mahkemesine verilmek” gibi komik ve anlamsız
kuru tehditler üzerine bu derece anlamsız ve kendi organizasyonunu köşeye
sıkıştıran bir kural yayımlaması son derece düşündürücüdür.
Her durumda sporcu çiftler heat lerini takip
etmek yükümlülüğündedir. (Önceki maddeyi uyguladıktan sonra bu
ibarenin en ufak bir anlamı ve değeri yoktur. Eğer sporcular kendi heat’lerini takip
etmek zorundaysa, önceki madde anlamsızdır. Yok eğer o geçerliyse, hiçbir
sporcu kendi heat’ini takip etmekle yükümlü değildir. Bu tamamen organizasyon
ve başhakemin görevidir. Başhakem ve ilgili ekiplerin salon içerisinde dört
dönerek sporcuların peşinden koşması gerekmektedir. Yine talimatlarda
kullanılamayacak derecede birbiriyle çelişen ve anlamlarını yok kılan iki
maddenin arka arkaya sıralandığını görüyoruz böylelikle.
Sporcular yarışma
guruplarını ve yarışma zamanlarını yarışma komitesinin, yarışma tesisinde ilan
edeceği materyal veya anonslardan takip ederek öğrenmek yükümlülüğündedir (Bu maddeyi her ne kadar organizasyonun işini kolaylaştırması ve
esneklik sağlıyor olması açısından mantıklı bulsam da, halen yarışma öncesinde
net bir şekilde bu bilgilerin internet sitesi üzerinden duyurulamıyor olması,
böyle bir sistemin oluşturulamaması bana önemli bir eksiklik olarak
gözükmektedir.
Yarışmacıların sayısı ve
süre göz önünde bulundurularak Heatlerde yarışacak sporcu sayısı, müziklerin
süresi, Re dance ve Hope dance olup olmayacağı gibi hususlar başhakemin
insiyatifindedir. Katılımcı çift sayısına göre yarışma formatı, Salsa Kural
Kitapçığında belirtilen şekilde uygulanacaktır.
(Başhakemlere de verilen insiyatiflerin kurallandırılması gerekir.
Başhakemlerin de neye göre insiyatif kullanacakları, karar verecekleri
belirlenmelidir. Aksi taktirde her başhakem aynı konuda farklı karar alabilir,
bu da standarttan uzaklaşılmasını ve haksızlıklar oluşmasını sağlar. Ayrıca
SALSA KURAL KİTAPÇIĞI diye bir kitapçık TDSF internet sitesi MEVZUATLAR
bölümünde yayımlı değildir. Dolayısıyla geçersiz bir referanstır ve bu
talimatın da ilgili maddesini anlamsız kılmaktadır.)
Sporcular Eleme turları
esnasında, zorunlu kalırlarsa Başhakemin bilgisi dahilinde kostüm
değiştirebilirler. (“Zorunlu” haller tanımlanmalıdır. Hangi
hallerin zorunlu olduğu, örneklerle ifade edilmelidir. Aksi taktirde “zorunlu”
ibaresi kişiden kişiye fark gösterebilir. Subjektiftir. Kural olması için
objektif hale gelmelidir.)
Başhakemin kararı nihaidir. (Hangi konuda? Başhakeme ortada kural, kriter olmadan bu kadar yetki
verilmesi ne kadar doğrudur? Özellikle de antrenörlerin ve hatta komite
başkanlarının bile hakemleri yönlendirmeye çalıştığı bir ortamda, başhakeme
kayıtsız şartsız, denetlemesiz bu denli yetki verilmesi ne kadar mantıklıdır? )
TDSF
Salsa Puantaj Sistemi 2012-2013 Salsa Yarışma Talimatı Madde-11 de detaylı
şekilde açıklanmaktadır. (Bu dosya nerede yayımlanmıştır? Hangi dosyanın,
hangi maddesine referans gösterilmektedir? Böyle bir dosya TDSF internet sitesi
MEVZUATLAR bölümünde yer almamaktadır. Geçersiz referanstır.)
Isınma turlarında herhangi
bir değerlendirme hakemler tarafından yapılmamaktadır. Toplu danslar ile ısınma
turları birbirine karıştırılmamalıdır. Toplu danslarda hakemler değerlendirme
yapabilmektedirler. Sporcular hakkında son kararı vermesi açısından toplu
danslar kimi zaman oldukça önem taşımaktadır. Bu durum her toplu dansta
hakemlerin değerlendirme yaptığını belirtmez. Toplu danslar, birbirine çok
yakın performans sergileyen sporcular açısından karar vermekte zorlanan
hakemler açısından önem taşımaktadır ( Toplu
dansların değerlendirilmeye dahil edilmesi öncelikle sporcu sağlığı açısından,
ardından da yarışma değerlendirme prensipleri açısından son derece
sakıncalıdır. 100 çiftin katıldığı bir C klasman yarışmasında 200 kişinin aynı
anda pistte yer aldığını görüyoruz. Bu kalabalıkta her türlü darbe alınabilir,
her türlü sakatlık ortaya çıkabilir. Böyle bir durumda sigortası dahi olmayan
bu sporcuların durumunun sorumlusu kim olacaktır? Sorumluluğu kim alacaktır?
Tüm spor dallarında sporcu sağlığı ilk planda gelirken, bu branşta neden
anlamsız yere sporcuların sağlıkları
riske edilmektedir? Toplu danslar değerlendirmeleri bu kadar çok mu
etkilemektedir? Değerlendirelim:
24 çift ve daha fazla katılım olduğunda re-dance uygulanmasını salık veren bir
kural var aynı talimatnamede. Yani 24 çiftin üzerindeki katılımlarda
değerlendirmeyi daha sağlıklı kılmak için sporcuların 4-5 heat’e bölünmesini yeterli bulmayıp, bazı
sporcuları iki kere izlemeyi öneren, evrensel olarak tüm dans yarışmalarında
uygulanan bir kural. Yani değerlendirme kalitesini arttırıp, daha net ve gerçekçi
sonuçlar alınabilmesi adına bir çözümdür REDANCE. Hal böyleyken, “yani 24 çift ve
üzerine redance uygulayalım, ne olur ne olmaz, gözden kaçırmayalım kimseyi aman
belli olmaz” diyen bu talimatname, bir yandan da “100 çifti aynı anda sahneye
çıkartırız, hepsini de istisnasız görür ve değerlendiririz, çok da faydalı olur
bu toplu dans, değerlendirmemizde önemli de bir yeri olur” mu diyor? Madem 100 çifti bile aynı anda piste
aldığınızda çok güzel değerlendirebiliyorsunuz, o halde neden 24 çift ve
üzerine redance uygulayabiliriz diyorsunuz? Alın 24 çifti de bir kerede, bitsin
iş. Ya da madem toplu dans bu kadar önemli, o halde niye 10 heat’e bölüyorsunuz
sonrasında ayrı ayrı izlemek için?
Salsadaki en gereksiz, en anlamsız uygulama toplu dans uygulamasıdır.
Uzun saatler bekleyip soğuyan A klasman sporcularına yönelik bir ısınma olarak
uygulanması haricinde en ufak bir fayda sağlamayacaktır, ki o aşamada da
değerlendirme yapılması, zaten tüm çiftler heat olarak ve tek tek
izleneceğinden son derece gereksizdir.
“O kadar çift, yüzlerce insan gelmişler yarışmaya, 2 dakikada işlerini
bitirip gitsinler istemedik, biraz daha uzun dansetsinler istedik” gibi bir
argüman da minikler, yıldızlar seviyesinde kabul edilebilir olsa da yetişkinler
seviyesindeki bir spor müsabakasında değil ancak ve ancak müsamerelerde geçerli kabul edilebilir.)
Yarışmada uygunsuz davranışlarda bulunanlar hakkında düzenlenecek raporlar doğrultusunda, disiplin talimatnamesi gereği işlem yapılır. (Uygunsuz davranış nedir? Neye uygunsuz denir, uygun olan nedir? Bunlar kişiden kişiye değişen değerlerdir. Bırakın yarışmayı, yolda yürürken, bir yerde otururken bile sizin son derece normal bir hareketinize "uygunsuz" diyebilecek birileri çıkabilir. O halde bunları standart haline çevirmek, "kurallaştırmak" gerekir. Uygunsuz hareketleri, davranışları tanımlamaksızın böyle bir talimata bu maddeyi eklerseniz, kişilerin bu kuralı suistimal etmelerinin önüne geçemezsiniz. Şu an aramızda katiyen olmamasına rağmen (!) yarın bir gün kötü niyetli ve kendi kulübünün çıkarlarını hakemlik mertebesinin önünde tutan bir hakem gelip de başka bir okulun sporcusu veya antrenörü için kendince uygunsuz olduğunu iddia ettiği bir hareketten dolayı ithamda bulunursa, nasıl kalkacaksınız altından? Bunu nasıl denetleyeceksiniz? Disiplin talimatnamesindeki eksik ve açıklara zaten hiç girmiyorum, o bambaşka bir hikaye.
SONUÇ:
İlgili talimat gerek teknik, gerek içerik olarak son derece yetersiz
bir şekilde hazırlanmış olup, bu haliyle son derece ciddi şekilde suiistimal edilebilecek
açıklarla doludur. Talimatı hazırlayan SALSA TEKNİK KOMİTE’deki arkadaşlarımız
kusura bakmasınlar ama bu talimat “spor talimatı” kavramı açısından
değerlendirildiğinde gerçekten son derece komiktir. Zaten meselenin özü de
maalesef bu komitedeki arkadaşlarımızın
olaya “spor branşı” olarak değil, sosyal dans olarak bakmalarından
kaynaklanmaktadır. Bu durumun TDSF yönetiminin geneline sirayet etmediğini
umuyor ve gerekli hamlelerin yapılmasını ümit ediyorum. Elbette eğer kişilerin insiyatiflerinden ziyade belli bir sistem çerçevesinde, hakkaniyet içerisinde cereyan eden yarışmalar yapılmasını istiyorlarsa...
Saygılarımla,
Erdem Özkan